Szczegóły atrakcji turystycznej
Kategoria: Dziedzictwo kulturowe

Kościół św. Apostołów Piotra i Pawła w Tworkowie


Kościół parafialny świętych Piotra i Pawła, wzniesiony w l. 1691-1694 w stylu barokowym wg projektu Jana Zellera z Opawy. Orientowany, usytuowany na wzniesieniu, jednoprzęsłowe prezbiterium zamknięte ścianą prostą z zakrystią od wschodu. Od zachodu dobudowana w 1749 r. kwadratowa wieża z dwiema przybudówkami po bokach - kruchty i klatki schodowe.

Wnętrze nakryte sklepieniem kolebkowym z gurtami i lunetami, ściany dzielone szerokimi lizenami z pilastrami o głowicach w typie jońskim, z festonami owocowymi i główkami aniołków, dźwigające przełamujące się belkowanie z fryzem o dekoracji stiukowej z motywami wici roślinnej i główkami aniołków oraz wydatnym profilowanym gzymsem. Tęcza zamknięta półkoliście z podwójnym stiukowym kartuszem herbowym Reiswitzów w kluczu, podtrzymywanym przez putta. Piękna dekoracja stiukowa Antoniego Signo z Opawy (1691), późnobarokowa iluzjonistyczna polichromia z połowy XVIII w., nad chórem malowidło z kompozycją Sądu Ostatecznego, bogato zdobiony snycerką, dwukondygnacyjny ołtarz główny z końca XVII w., w dolnej kondygnacji rzeźby patronów, w górnej barokowy obraz „Nakarmienia rzesz”, później przemalowany, mensa sarkofagowa z płaskorzeźbą Matki Bożej Dobrej Opieki.

Z końca XVII w. loża kolatorska (nadwieszona, dwa wielokwaterowe okna, ujęta pilastrami, pokryta dekoracją roślinną i rzeźbą św. Michała Archanioła w zwieńczeniu), dwa ołtarze boczne przy tęczy oraz ambona z bogatą dekoracją snycerską. Płyta nagrobna Filipiny Cappy z domu Hoverden (zm. 1839), kamienna, inskrypcyjna, w bogatym obramieniu z kartuszami herbowymi.

W świątyni znajduje się unikalna w skali europejskiej ekspozycja jedenastu zdobionych trumien i sarkofagów miejscowych możnowładców z rodu Reiswitzów i Wilczek. Na pochówek w katolickim kościele Reiswitzowie musieli uzyskać zgodę cesarzy Ferdynanda III i Leopolda I. Pokazywane eksponaty pochodzą z krypty pod tzw. babińcem, którą otwarto w 1993 r. W 1994 r. wpisano je do rejestru zabytków. W bogato zdobionym sarkofagu z partiami złoconymi pogrzebano Ewę z domu Wilczek (żyła w l. 1613-1655). W trumnie cynowo-ołowianej, zachowanej w stanie destruktu (sarkofag dotrwał jedynie we fragmentach i eksponowany jest dziś na specjalnym stelażu), spoczął jej mąż Wacław Reiswitz. Pozostałe trumny zdobione są bogatą polichromią olejną, w większości przypadków ze złoceniami. Mają dekorację malarską i plastyczną w formie nakładanych elementów odlewanych. Na niektórych dziecięcych widać zdobienia w postaci malowanych z natury różnobarwnych kwiatów. Na sarkofagu Johanny Henrietty umieszczono parę tulipanów i róż. U niej też widoczne są pyzate, uśmiechnięte aniołki. Z kolei u Jerzego Wilhelma aniołki są zadumane i pełne rozwagi. Twórcami dekoracji malarskiej, która odróżnia tworkowskie zabytki od innych zachowanych w Polsce, byli z pewnością wprawieni lokalni artyści, zapewne z Raciborza lub z Opawy. W trumnach nie było przedmiotów z metali szlachetnych, które prawdopodobnie nie były zgodne z protestanckim obrządkiem pogrzebowym nakazującym skromność. Wyjątkiem jest kobiecy strój głowy – wianek z nici ze złotym i srebrnym oplotem naszywany perełkami. Znajdował się w sarkofagu Klary Ludwiki, wrzucony tam być może przez jej matkę Marię Eleonorę. Ogromną wartość mają ubranka; przede wszystkim przewiązany pasem żupanik Jerzego Wilhelma (zm. 1683) nawiązujący wyglądem do polskiego stroju szlacheckiego oraz sukieneczka Klary Ludwiki. W jednej z trumienek odnaleziono laleczkę, w innej gąbkę morską podłożoną pod główkę niemowlęcia. Były także koszulki niemowlęce, powłoczki na poduszki, wstążeczki z koszulek i bucików oraz wianki. Prawie wszystkie zachowane ubranka uszyto z jedwabiu jako stroje pośmiertne, wykonane są pobieżnie i dekorowane bogato kokardkami. Cały zbiór wyróżnia się na tle podobnych zachowanych w Polsce (Wawel, Brzeżany, Brzeg, Legnica, Złotów, Sieraków) i w Europie (Wiedeń, Monachium). To jedyny tak duży zespół sarkofagów dziecięcych w Polsce. Są bezpretensjonalne i proste, bez charakterystycznej dekoracji plastycznej. Mają własną kolorystykę, w żaden sposób nie nawiązującą do śmierci. Całość tworkowskiej kolekcji, wraz z pochówkami dwóch osób dorosłych, stanowi dobrą ilustrację dla mało poznanego obrządku pogrzebowego górnośląskich protestantów.

Lokalizacja
ulica Główna 19
47-451 Tworków
Krzyżanowice
Region Rybnicko-Raciborski, Śląsk
na wsi
Kontakt
: 32 4196226
: www.parafiatworkow.pl
Informacje ogólne
: zabytki architektury
Ceny i udogodnienia
: wstęp wolny
Dostępność
: cały rok

Nie jesteś zalogowany. Aby skorzystać z planera podróży musisz się zalogować.

Przejdź do strony logowania.

Atrakcje
Trasy
Galerie
Pliki dźwiękowe
1192
/Media/Default\.MainStorage/Poi/vi4qaa03.gon\1192.mp3

W pobliżu
Tworków
Wieś wzmiankowana w 1258 r. Zamek – zbudowany na rzucie zbliżonym do podkowy z dwoma skrzydłami bocznymi, podpiwniczony, obecnie w ruinie. Główna, północna część z dwupoziomowymi krużgankami, trójkondygnacyjna, skrzydła dwukondygnacyjne.
Tworków
Wieś Tworków wzmiankowana w 1258 r. Przy ul. Młyńskiej młyn z 1914 r., napędzany turbiną, stojący na miejscu starszego drewnianego, wodnego, wzmiankowanego w 1703 r., do niedawna użytkowany.
Bieńkowice
Wieś wzmiankowana w 1283 r. Kościół parafialny p.w. Wszystkich Świętych, wymieniany w 1351 r., obecny zbudowany w l. 1719-1730, barokowy, orientowany, jednoprzęsłowe prezbiterium zamknięte trójbocznie, zakrystia od południa, nawa główna trójprzęsłowa, czwarte przęsło węższe z chórem, od północy kruchta, od zachodu kwadratowa wieża, wnętrze ze sklepieniami kolebkowymi z lunetami spływającymi na wydatne pilastry o charakterze lizen, między nimi zaklęsłe ściany tworzące płytkie wnęki mieszczące zamknięte półkoliście okna.
Bieńkowice
Wieś Bieńkowice leży przy ujściu rzeki Psiny do Odry, na obszarze gminy Krzyżanowice, przy szosie Racibórz – Chałupki. Miejscowość wzmiankowana była w 1283 r., jednak istniała zapewne już sto lat wcześniej. Znajduje się tu kilka zabytków, a obiektem niewątpliwie godnym odwiedzenia jest prywatne muzeum. Przypomina ono o tutejszych tradycjach kowalskich, związanych z działającą ponad trzysta lat, bo założoną w drugiej połowie XVII w., kuźnią rodziny Sochów.
Krzyżanowice
Wieś wzmiankowana w 1285 r. Późnobarokowy kościół parafialny p.w. św. Anny, zbudowany w l. 1791-1793 na miejscu drewnianego, wzmiankowanegow 1679 r., po którym pozostawiono gotycko-renesansową wieżę (XV/XVI-w.?), w 1860 r. podwyższoną, obecnie czterokondygnacyjną.
zobacz więcej
Szlak Kulinarny Śląskie Smaki
Wodzisław Śląski
Restauracja serwująca tradycyjne dania śląskie, ale nie tylko.
Rybnik
Obiekt, dysponujący eleganckim i przestronnym wnętrzem z letnim patio, położony jest w uroczym miejscu nad Zalewem Rybni... więcej>>
Pawłowice
Restauracja na ziemi Śląskiej przy drodze krajowej nr 81 na trasie Wisła-Katowice w bezpośrednim sąsiedztwie stacji pali... więcej>>
Ornontowice
Cukiernia z tradycjami sięgającymi początku lat 90.
Noclegi
Tworków
Dla gości weselnych oferujemy klimatyzowane pokoje hotelowe o wysokim standardzie z łazienkami, oraz apartament, który jest prezentem dla młodej pary.
Racibórz
Ośrodek Sportu i Rekreacji w Raciborzu dysponuje dwoma obiektami, w których można skorzystać z noclegu. Obiekty, o których mowa to Kemping przy ul. Markowickiej 1 oraz pokoje hotelowe w hali widowiskowo-sportowej OSiR "Arena Rafako" przy ul. Łąkowej 31.
zobacz więcej
Gastronomia
Tworków
Oferujemy Państwu dania kuchni polskiej, śląskiej i staropolskiej. Oferujemy także całą gamę alkoholi. Wnętrza restauracji wykończone są w nowoczesnym stylu tworząc niepowtarzalny klimat.
Krzanowice
Krzanowicka Perla to: trzy niezależne, klimatyzowane i pięknie zaaranżowane sale oraz miła obsługa.
Racibórz
Z wielką przyjemnością witamy Państwa w Restauracji Opavska. Mamy nadzieję, że jej wnętrza będą odpowiednim miejscem zarówno dla rodzin, przyjaciół czy biznesmenów.
zobacz więcej